Twee oren, één mond

het belang van luisteren

“Hé hoi, hoe is het?”
“Ja, goed, dank je. Met jou?”
“Ja hoor, ook goed.”
“Nou, fijn je even gesproken te hebben!”
 “Ja, vond ik ook, tot gauw!”
“Doei

Zo vluchtig kan het vaak gaan in de contacten die we hebben.
Liefst zelfs even snel via social media.

Verbinding

Waarom is dat van levensbelang en hoe ga je daar met zelfcompassie mee om?

In de Bijbel zegt God in Genesis 2 vers 18: “het is niet goed dat de mens alleen is, Ik zal een helper maken die bij hem past”.
God zelf is een eenheid in zichzelf in Vader, Zoon en Geest.
God is een God van verbinding. Hij heeft dat in Zijn hele schepping laten zien. In de dierenwereld en in de plantenwereld zie je dat ook terug.

In Prediker 4:9-12 staat: “Je kunt beter met zijn tweeën zijn dan alleen, want – dat is zeker – samen zwoegen loont. Wanneer twee vrienden samen zijn en één van beiden valt, helpt de ander hem weer overeind, maar wie alleen is en ten val komt is beklagenswaardig, want hij heeft niemand die hem op het been helpt. …….. Een koord dat uit drie strengen is gevlochten, is niet snel stuk te trekken.”

 Het is ongezond om geïsoleerd en alleen te leven.
Je weet samen meer dan alleen, je verwarmt je aan elkaar, je houdt elkaar overeind.

Wij leven in een selfie-maatschappij, gericht op eigen geluk en vervulling.
Maar in die ik-stroom zien we het licht van de Bijbel niet meer. Het is donker in je eentje.
Je bent er ook niet voor bedoeld.
Je bent bedoeld voor verbinding. In het paradijs liepen we naakt: het toppunt van kwetsbaarheid en openheid. Dat kan niet meer, we moeten ons beschermen tegen de kou, ook de kou in relatie met de ander. Maar we mogen ons nog steeds daar wel naar uitstrekken. Naar die open verbinding.

Inzoomen op de ander

Ik schreef al eerder in “maskers af” over het belang van die open verbinding, het écht zijn. Laten zien wie je bent en wat er in je omgaat. Geen schone schijn.
Maar ook waarnemen wat er in de ander omgaat, ook voorbij het masker.

Brené Brown schrijft in haar prachtige boek “verlangen naar verbinding” over hoe je moet leren inzoomen op de ander. Wij kunnen de mensheid in groepen verdelen: de christenen, de moslims, de vrouwen, de actievoerders, mensen voor zwarte piet of juist tegen ….de….

Dan blijven de mensen op afstand en uiteindelijk kun je een groep zelfs ontmenselijken zoals gebeurd is tijdens de slavernij of met de joden in de tweede Wereld Oorlog.

Maar wij doen het zelf vaak ook nog: mensen in groepen opdelen en op afstand blijven.

Een groep bestaat altijd uit individuen en wanneer je gaat luisteren en doorvragen blijken ze allemaal hun eigen unieke verhaal te hebben.

Leren luisteren

Psychiater Dirk de Zwart pleit ook voor een wereld waarin we gaan luisteren naar elkaar en gaan aanvaarden dat we allemaal onze “struggles” hebben. Weg met de schone schijn.
Deze psychiater houdt een pleidooi om weer écht naar elkaar te gaan luisteren.

Hij klaagt erover het veel te druk te hebben in zijn praktijk. De psychische nood is hoog en dit komt voor een groot deel omdat we niet meer naar elkaar luisteren, geeft hij aan.
Ik geloof dat dit zo is. We raken steeds meer uit de verbinding met elkaar en met onszelf.

Ik denk dat het leren luisteren naar jezelf hand in hand kan gaan met tegelijk ook écht luisteren naar de ander. De ander ontmoeten én jezelf ontmoeten.

Echt leren luisteren, vraagt om een niet veroordelende, nieuwsgierige houding.
Dat geldt naar jezelf, dat geldt ook wanneer je in gesprek bent met de ander.

….écht luisteren!

Uit onderzoek is gebleken dat mensen elkaar binnen 17 seconden onderbreken.

Wanneer de ander iets vertelt, hebben we al gauw ons eigen verhaal over het onderwerp klaar. “Oh ja, dat heb ik ook meegemaakt…”
Nee, dat heb je niet. Je geeft het verhaal van de ander alleen jouw wending.

Of je komt met goedbedoelde raad, jouw analyse of geruststelling zonder écht door te vragen, zonder écht te luisteren en het verhaal van de ander gewoon te laten wat het is: het verhaal van de ander.

Probeer je eigen verhaal eens te parkeren en vraag eens door op dat van de ander.
Wees alleen nieuwsgierig. Zonder oordeel.
Dan pas is het mogelijk om iets te zien wat er leeft in het hart van de ander.

Het niet oordelen en echt nieuwsgierig zijn gaat twee kanten op: het geldt voor jouw eigen hart en voor het hart van de ander.
In gelijkwaardigheid.

Verschil tussen empathie en sympathie

Luisteren met empathie (invoelen wat de ander voelt) is luisteren zonder oordeel waarbij jij je in het verhaal en de emoties van de ander inleeft en deze alleen benoemt.

Wat wij vaak doen is, best sympathiek bedoelde, oplossingen geven waarbij je misschien wel compassie voor de ander voelt, maar er ook boven gaat staan in je pogingen de ander gelukkig te maken.

Op internet staat een prachtig filmpje van Brené Brown over het verschil tussen empathie en sympathie:
https://www.psychologiemagazine.nl/artikel/het-verschil-tussen-empathie-en-sympathie/

Echt luisteren naar de ander vraagt oefening.
De indianen hadden daar een geweldig hulpmiddel voor: de praatstok.
Deze werd gebruikt tijdens een vergadering van de stamoudsten. Degene die de stok (of praatveer of vredespijp) vast hield mocht niet onderbroken worden.

Echt luisteren naar de ander helpt je ook om écht te leren luisteren naar jezelf.
Maar laten we eens beginnen met het leren luisteren naar die ander.

Tip

Oefen je in het luisteren naar de ander.
Je kunt een praatstok (of zoiets) inzetten wanneer het je helpt om het zichtbaar te maken dat de ander aan het woord is.

Zorg dat je echt aandacht voor de ander hebt. Zet de televisie uit en leg je telefoon weg.

Ga samen lopen of blijf bij elkaar zitten en maak oogcontact.

Zwijg en reageer alleen op de ander met vragen of bevestiging van de ander verteld.

Geen eigen verhalen, geen oplossingen, geen goede raad en geen analyse.

Je kunt het!

Heel veel zegen in je leerweg tot een goede luisteraar! Onthoudt dat je twee oren hebt en één mond. Zelfs in de schepping van je lichaam is al duidelijk wat de verhouding is tussen spreken en luisteren. Het gaat je veel brengen in verbinding met de ander. En uiteindelijk ook in je luister houding naar God. Je luisterhouding naar je eigen hart.
Dus het is zo de moeite van het leren waard!

Tot slot nog deze bemoedigende tekst uit Jakobus 1:19
Beste vrienden, onthoud dit goed: wees snel met luisteren, maar traag met spreken, en word niet snel kwaad.

Spread the love!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *